|
در اشخاصي كه معده و يا روده هاي آنها به مواد آزارنده، محرك و سوزاننده فوق العاده حساس است، گياهان واجد اين خواص نبايد مصرف شوند. حساسيت به اين گياهان ممكن است در نتيجه توارث و يا بر اثر عفونت و يا التهاب دستگاه گوارش باشد كه در نتيجه منجر به اسهال ميشود. عوامل گياهي كه باعث تشديد التهاب در دستگاه گوارش ميشوند، عبارتند از: سوزانندههاي مخاط (مثل حبههاي سير) كه به صورت موضعي عمل ميكنند، تركيبات تلخ (مثل پوست تنه زرشك) كه باعث افزايش ترشح مخاط معده و كيسه صفرا ميشوند، تهوعآورها (مثل پوست تنه زيتون تلخ) و يا مسهلهاي محرك (مثل شيره خشك شده برگ گونه هاي مختلف صبر زرد) كه باعث انقباض عضلات روده ها ميشوند و مسهلهاي شديد (مثل گونه هاي مختلف فرفيون) كه ميتوانند به خاطر خواص سوزانندگي شديد ايجاد التهاب نمايند
در مواقعي كه از داروهاي ضد ميكروبي براي درمان التهاب معده - رودهاي ( )gastroenteritisاستفاده ميشود و اين مواد خاصيت سوزانندگي دارند ميتوان از يك ملين ملايم جهت حفاظت مخاط روده از سوزش استفاده نمود. اگر براي درمان مواد سمي كه ايجاد التهاب معده - رودهاي شيميايي مينمايند نياز به درمان با مسهلها است، بايد از مسهل هاي نمكي و متعاقب آن از ملينها استفاده نمود.
چنانچه اگزالاتهاي محلول (همانند برگهاي تازه چغندر، برگهاي ريواس باغي، برگهاي تازه اسفناج، خرفه، پوست تنه درخت صابون، ريشه ريواس چيني، برگهاي گونه هاي مختلف شبدر ترشك، برگهاي باغي، ترشك ميشي، ريشه ترشك مواج، ترشك برگ كند و كيسه كشيش) باعث ايجاد نمكهاي نامحلول كلسيم در دستگاه گوارش شوند، ميتوانند باعث سوزش گردند
بومادران در كتب گياهان دارويي به عنوان گياهي با خواص معرق، تببر، كاهش دهنده فشار خون، قابض، مدر و داراي خواص ضدعفوني كننده دستگاه ادراري شناخته شده است. در طب سنتي اين گياه در درمان تب، سرماخوردگي عمومي، پرفشاري خوني، قطع قاعدگي ()amenorrhoaeاسهال خوني، اسهال و بخصوص در اختلالات ترمبوتيك به همراه پرفشار خوني كه شامل ترومبوز (لخته) مغزي و عروقي باشد، كاربرد دارد. تك نگاره كميسيون Eدر سال 1990كاربرد سرشاخههاي گلدار بومادران را در اختلالات خود به خودي لگني بصورت ريختن عصاره آن در وان حمام و مصرف خوراكي آن در ناراحتيهاي سوء هاضمه مورد تاييد قرار داده است. آزولن كه از تركيبات موجود در اسانس اين گياه است داراي خواص ضدالتهابي ميباشد و خواص ضدالتهابي اسانس اين گياه را به آن نسبت دادهاند. عصاره آبي بومادران به صورت موضعي در خرگوش مورد بررسي قرار گرفته و خاصيت ضدالتهابي آن ثابت شده است.
اثر مدري عصاره آبي نيز در موش بررسي شده و تاثير آن ثابت شده، البته با مقداري تقريبا دو برابر آنچه براي خواص ضدالتهابي آن گزارش شده است. خاصيت تضعيف سيستم عصبي مركزي ( )CNSناشي از اسانس بومادران نيز ثابت شدهاست. خاصيت ضد ميكروبي عصاره اتانولي بومادران كه به سبب وجود سزكوئيترپن لاكتون ميباشد در مورد استافيلوكوكاورئوس، باسيلوسسابتيلوس، اشريشيا كولي، شيگلاسونئي و شيگلافلكسنري ثابت شده است. آكيلئين با غلظت 0/5 g/kgتزريق وريدي در خرگوش حدود 32درصد زمان لخته شدن خون را كاهش داده است. خاصيت ضد اسپاسمي بومادران كه به سبب فلانوئيدهاي موجود در آن ميباشد بر روده خرگوش مورد ارزيابي و تأئيد قرار گرفته است. البته تركيبات آزولن نيز اغلب در اين خاصيت مؤثر ميباشند.
خواص تببر و كاهش فشار خون در مورد عوامل قليايي و آلكالوئيدي موجود در اين گياه گزارش شده است. سزكوئيترپنلاكتون موجود در اين گياه داراي خاصيت سايتوتوكسيك ميباشد كه جزئيات بيشتري در مورد آن مشخص نشده است. تاننها هم با خاصيت قابض بودن شناخته شدهاند. بومادران به صورت موضعي به عنوان نرم كننده وتسكين دهنده خارش و در درمان اختلالات پوستي مورد مصرف ميباشد. اين گياه در فراودههاي محافظ مو نيز استفاده ميشود
|